Petitie-standpunt
art. 93, 94 en 120:
massaal NEE !

Totaal 10 keer onderschreven.

In tegenstelling tot wat veel Nederlanders denken is de Nederlandse Grondwet in de praktijk niet de hoogste wet.

Artikelen 93 en 94 plaatsen internationale verdragen en bepalingen boven de nationale Grondwet. En dan is er ook artikel 120 dat in de praktijk de wet boven de grondwet plaatst, – de rechter treedt niet in de beoordeling van de grondwettigheid van wetten –. De artikelen 93, 94 en 120 maken dat de klassieke grondrechten weinig leven in de hoofden en harten van zowel de bevolking als van politici. Dat is problematisch want het beperkt de spreiding van macht en leidt zelfs tot sluipende machtsconcentratie. 

De artikelen druisen in tegen de Verlichtingsfilosofische gedachte van Rechtsstaat en Grondwet, namelijk onvervreemdbare grondrechten, spreiding van macht en volkssoevereiniteit.

Vaak wordt gesteld dat we in Nederland in het Huis van Thorbecke leven. Dat is echter maar ten dele. Thorbecke was een echte liberaal en deed in de jaren 40 van de 19e eeuw tezamen met 8 andere commissieleden een voorstel tot herziening van de Grondwet. De macht lag in die tijd in grote mate bij de conservatieve Oranjes en oude adel. De werkelijkheid is dat Thorbecke tamelijk alleen stond en als een radicaal werd gezien. In 1848 kwam het tot weliswaar tot een belangrijke herziening van de grondwet, maar Thorbecke zat toen niet in het kabinet. Net als de Grondwet van 1813 kwam de herziening ervan niet tot stand uit een wil om te hervormen. Ze kwam tot stand uit angst voor een bevolking die de geest van de Verlichting omarmde.

Wat nu artikel 120 is had een voorloper in de herziene Grondwet van 1848. Dat was namelijk artikel 115, dat stelde dat wetten onschendbaar zijn (ongeacht wat er in de Grondwet staat). Thorbecke was ontstemd over de uiteindelijke herziening van 1848 en schreef er in dat jaar zelfs een scherpe kritiek op. Daarin noemt hij artikel 115 de meest zonderlinge luchtsprong die een wetgever kan maken! Van de huidige artikelen 93 en 94 was geen sprake.

Moeten internationale verdragen en bepalingen dan geen zeggingskracht hebben in onze nationale politiek? Wel degelijk, maar in een soeverein land kunnen ze niet boven de eigen Grondwet staan.

Sinds de Grondwet van 1813 is de Nederlandse grondwet eigenlijk nooit een echt liberale Grondwet geweest. Het schrappen van de artikelen 93, 94 en 120 kan hier verandering in brengen. Nederland gaat dan zelf over de inrichting van de eigen staat, en niet supranationale organisaties.

Een preambule in de Grondwet waarin expliciet uiteengezet wordt dat de Grondwet voorkomt uit de Verlichtingsfilosofie, en dat de geest van een Grondwet daarom gaat over liberale waarden, namelijk individuele grondrechten, spreiding van macht en volkssoevereiniteit, zal voorkomen dat de inhoud onjuist geïnterpreteerd wordt.

Daarom:
art. 93, 94 en 120:
massaal NEE !